|
CO INTOXICATIE
Theoretische begrippen:
De symptomatologie bij een acute CO-intoxicatie kan door twee
pathofysiologische mechanismen uitgelegd worden:
a. de preferentiële binding van CO op het hemoglobine
speelt een belangrijke rol indien de ingeademde lucht sterk
met CO vervuild is. Een acute hypoxie is het gevolg, die zich
vertaalt in hoofdpijn, vertigo, snel bewustzijnsverlies (fainting,
syncope). Indien het slachtoffer snel uit de plaats van intoxicatie
verwijderd wordt, en zuurstof in masker toegediend wordt, verdwijnen
de symptomen vrij snel. Gemiddeld carboxyhemoglobine-gehalte
(HbCO) bij symptomen: 25%.
b. de binding van het CO op de intracellulaire enzymen en cytochroomsystemen
ligt aan de basis van een tissulaire intoxicatie (cytotoxiciteit),
die zich weliswaar trager instelt, maar die tevens meer resistent
is aan behandeling. Deze weefsel-intoxicatie gebeurt via het
fysisch in het plasma opgeloste CO, en kan dus optreden zelfs
bij lage HbCO gehaltes (HbCO 10-20%). De "desintoxicatie"
van de weefsels moet gebeuren via een verhoogd perifeer aanbod
van zuurstof, en heeft dus een aanzienlijke vertraging tov.
de desintoxicatie van het hemoglobine (8-12 uur). Symptomen
die wijzen op een tissulaire intoxicatie: hoofdpijn, vertigo,
precordiale pijnen, afwijkend neurologisch onderzoek (reflexen,
bewustzijn), die blijven bestaan na één tot anderhalf
uur normobare zuurstoftherapie (= t1/2 van HbCO). Een schatting
van de tijd van blootstelling is bij de evaluatie van de symptomen
dus eveneens van groot belang.
Indicatie voor hyperbare zuurstoftherapie bij:
- BEWUSTZIJNSVERLIES, zelfs kortstondig, tijdens de intoxicatie.
Men zou eventueel een uitzondering kunnen maken indien de patiënt,
na een korte blootstelling, volledig asymptomatisch is na één
uur normobare zuurstoftherapie, maar indien een transport van
de patiënt naar een ziekenhuis met HBO mogelijk is binnen
het uur, is HBO zeker aan te bevelen.
- NEUROLOGISCHE SYMPTOMEN: enkel objectiveerbare stoornissen
komen in aanmerking: vb. hoofdpijn is niet objectiveerbaar,
hoofdpijn met braken of fotofobie is wel objectiveerbaar. Duizeligheid
op zich is niet objectiveerbaar, onmogelijkheid rechtop te staan
wel. Andere mogelijke symptomen: sterke spierzwakte (met moeite
om rechtop te staan), sufheid, asymmetrische of zeer sterke
peesreflexen, concentratiestoornissen (getallen uit het hoofd
optellen en aftrekken is onmogelijk). Als stelregel voor verwijzing
kan verder genomen worden dat indien hoofdpijn, duizeligheid
en algemeen onwelbevinden nog aanwezig blijven na één
uur normobare zuurstoftherapie (met non-rebreather masker, met
reservoir, met een debiet van > 15l/min), een "ernstige
intoxicatie" aanwezig was en patiënt indien mogelijk
moet doorverwezen worden voor hyperbare zuurstoftherapie.
- CARDIALE SYMPTOMEN, zelfs zonder ECG afwijkingen
Patiënten die zich in HMKA aanmelden met de volgende klachten,
worden ook met hyperbare zuurstof behandeld; deze klachten zijn
op zich niet steeds reden voor verwijzing
- KINDEREN < 10 JAAR MET SYMPTOMEN, zelfs lichte
- HbCO > 25% bij aankomst in het ziekenhuis, zelfs
indien asymptomatisch
Eén sessie HBO van 90 minuten wordt gegeven. Indien de
patiënt nog symptomen heeft na deze eerste sessie, kan een
tweede gegeven worden na 6 uur.
Alternatieven voor HBO:
Normobare zuurstof, in een nauw aansluitend masker, met reservoirzak,
aan een debiet van > 15l/min, gedurende 6 uur, of nog tot 2
uur na normalisatie van het HbCO of verdwijnen van de laatste
symptomen.
Opmerking: In geval van ernstige ROOKINHALATIE
kan een vroegtijdige HBO het optreden van longoedeem in belangrijke
mate voorkomen, en dit onafhankelijk van het HbCO gehalte.
BIBLIOGRAFIE: CO
|