CO INTOXICATIE

Theoretische begrippen:

De symptomatologie bij een acute CO-intoxicatie kan door twee pathofysiologische mechanismen uitgelegd worden:

a. de preferentiële binding van CO op het hemoglobine speelt een belangrijke rol indien de ingeademde lucht sterk met CO vervuild is. Een acute hypoxie is het gevolg, die zich vertaalt in hoofdpijn, vertigo, snel bewustzijnsverlies (fainting, syncope). Indien het slachtoffer snel uit de plaats van intoxicatie verwijderd wordt, en zuurstof in masker toegediend wordt, verdwijnen de symptomen vrij snel. Gemiddeld carboxyhemoglobine-gehalte (HbCO) bij symptomen: 25%.

b. de binding van het CO op de intracellulaire enzymen en cytochroomsystemen ligt aan de basis van een tissulaire intoxicatie (cytotoxiciteit), die zich weliswaar trager instelt, maar die tevens meer resistent is aan behandeling. Deze weefsel-intoxicatie gebeurt via het fysisch in het plasma opgeloste CO, en kan dus optreden zelfs bij lage HbCO gehaltes (HbCO 10-20%). De "desintoxicatie" van de weefsels moet gebeuren via een verhoogd perifeer aanbod van zuurstof, en heeft dus een aanzienlijke vertraging tov. de desintoxicatie van het hemoglobine (8-12 uur). Symptomen die wijzen op een tissulaire intoxicatie: hoofdpijn, vertigo, precordiale pijnen, afwijkend neurologisch onderzoek (reflexen, bewustzijn), die blijven bestaan na één tot anderhalf uur normobare zuurstoftherapie (= t1/2 van HbCO). Een schatting van de tijd van blootstelling is bij de evaluatie van de symptomen dus eveneens van groot belang.

Indicatie voor hyperbare zuurstoftherapie bij:

BEWUSTZIJNSVERLIES, zelfs kortstondig, tijdens de intoxicatie. Men zou eventueel een uitzondering kunnen maken indien de patiënt, na een korte blootstelling, volledig asymptomatisch is na één uur normobare zuurstoftherapie, maar indien een transport van de patiënt naar een ziekenhuis met HBO mogelijk is binnen het uur, is HBO zeker aan te bevelen.

NEUROLOGISCHE SYMPTOMEN: enkel objectiveerbare stoornissen komen in aanmerking: vb. hoofdpijn is niet objectiveerbaar, hoofdpijn met braken of fotofobie is wel objectiveerbaar. Duizeligheid op zich is niet objectiveerbaar, onmogelijkheid rechtop te staan wel. Andere mogelijke symptomen: sterke spierzwakte (met moeite om rechtop te staan), sufheid, asymmetrische of zeer sterke peesreflexen, concentratiestoornissen (getallen uit het hoofd optellen en aftrekken is onmogelijk). Als stelregel voor verwijzing kan verder genomen worden dat indien hoofdpijn, duizeligheid en algemeen onwelbevinden nog aanwezig blijven na één uur normobare zuurstoftherapie (met non-rebreather masker, met reservoir, met een debiet van > 15l/min), een "ernstige intoxicatie" aanwezig was en patiënt indien mogelijk moet doorverwezen worden voor hyperbare zuurstoftherapie.

CARDIALE SYMPTOMEN, zelfs zonder ECG afwijkingen

ZWANGERE VROUWEN

Patiënten die zich in HMKA aanmelden met de volgende klachten, worden ook met hyperbare zuurstof behandeld; deze klachten zijn op zich niet steeds reden voor verwijzing

KINDEREN < 10 JAAR MET SYMPTOMEN, zelfs lichte

HbCO > 25% bij aankomst in het ziekenhuis, zelfs indien asymptomatisch

Eén sessie HBO van 90 minuten wordt gegeven. Indien de patiënt nog symptomen heeft na deze eerste sessie, kan een tweede gegeven worden na 6 uur.

Alternatieven voor HBO:

Normobare zuurstof, in een nauw aansluitend masker, met reservoirzak, aan een debiet van > 15l/min, gedurende 6 uur, of nog tot 2 uur na normalisatie van het HbCO of verdwijnen van de laatste symptomen.

Opmerking: In geval van ernstige ROOKINHALATIE kan een vroegtijdige HBO het optreden van longoedeem in belangrijke mate voorkomen, en dit onafhankelijk van het HbCO gehalte.